नवी दिल्ली, 13 एप्रिल 2026:
भारतीय हवामान विभागाने (IMD) 2026 च्या नैऋत्य मान्सूनसंदर्भातील पहिला अधिकृत अंदाज जाहीर केला आहे. यामध्ये देशभरात पावसाचे प्रमाण सरासरीपेक्षा कमी राहण्याची शक्यता व्यक्त करण्यात आली असली, तरी महाराष्ट्रातील काही दुष्काळी भागांसाठी दिलासादायक चित्र समोर आले आहे.
अल निनोचा प्रभाव कायम
जानेवारी ते मार्च 2026 दरम्यान उत्तरी गोलार्धातील तापमानात वाढ झाली असून, अल निनोचा प्रभाव सक्रिय असल्याचे IMD ने स्पष्ट केले आहे. यामुळे मान्सूनवर नकारात्मक परिणाम होण्याची शक्यता वर्तवण्यात आली आहे.
पावसाच्या शक्यता (IMD अंदाज)
- 90% पेक्षा कमी पाऊस: 35% शक्यता
- 90–95% (सामान्यापेक्षा कमी): 31% शक्यता
- 96–104% (सामान्य): 27% शक्यता
- 104–110% (जास्त): 6% शक्यता
- 110% पेक्षा जास्त (अतिवृष्टी): 1% शक्यता
यावरून स्पष्ट होते की, सुमारे 65–66% शक्यता ही सामान्य किंवा त्यापेक्षा कमी पावसाची आहे.
महाराष्ट्रातील स्थिती कशी?
IMD च्या नकाशानुसार राज्यात मिश्र चित्र दिसत आहे:
✔️ सामान्य किंवा समाधानकारक पाऊस अपेक्षित भाग:
- विदर्भातील काही भाग
- नांदेड, बुलढाणा, जळगावचे काही भाग
- पुणे (पूर्व भाग), सोलापूर, लातूर, धाराशिव
⚠️ कमी पावसाची शक्यता असलेले भाग:
- सांगली, सातारा (काही भाग)
- धुळे, नंदुरबार
- छत्रपती संभाजीनगर (पश्चिम भाग), जालना, परभणी
पुढील स्थितीवर IOD चा प्रभाव
सध्या इंडियन ओशन डिपोल (IOD) ची स्थिती स्पष्ट नाही. जर IOD सकारात्मक राहिला, तर परतीच्या मान्सूनमध्ये पावसाचे प्रमाण सुधारू शकते, असा अंदाज आहे.
शेतकऱ्यांसाठी काय संकेत?
गेल्या काही वर्षांत अतिवृष्टी आणि दुष्काळामुळे मोठे नुकसान झाले आहे. त्यामुळे:
- सामान्य पाऊस हा शेतकऱ्यांसाठी सर्वात अनुकूल
- यंदा तसाच संतुलित पाऊस राहण्याची शक्यता
पुढील अपडेट कधी?
IMD कडून मे महिन्याच्या उत्तरार्धात अधिक सविस्तर अंदाज जाहीर केला जाणार आहे. यामध्ये जून-जुलै महिन्यातील पावसाचे स्पष्ट चित्र समोर येईल.